Η αρχή “Πολύ μεγάλο για να αποτύχει”

Η άποψη ότι μια εταιρεία, και ιδίως μια τράπεζα, είναι απρόσβλητη από την αφερεγγυότητα πάνω από ένα ορισμένο – πόσο μετρήσιμο; – το μέγεθος είναι απρόσβλητο από την αφερεγγυότητα. – Στην περίπτωση μιας τράπεζας, λαμβάνεται ιδιαίτερα υπόψη ο βαθμός στον οποίο το ίδρυμα είναι τόσο στενά συνυφασμένο με τον υπόλοιπο κλάδο, ώστε η κατάρρευσή του θα έθετε σε κίνδυνο τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος στο σύνολό του. Επειδή όμως οι τράπεζες αυτές βασίζονται στο κράτος που θα τις διασώσει σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, μπαίνουν στον πειρασμό να αναλάβουν υπερβολικό κίνδυνο. – Στην πραγματικότητα, έχει αποδειχθεί ότι οι κυβερνήσεις -όπως στην Αγγλία όσον αφορά την καταστροφή της Northern Rock και στη Γερμανία με την Hypo Real Estate- ή οι κεντρικές τράπεζες, όπως στις ΗΠΑ όσον αφορά την τράπεζα ενυπόθηκων δανείων Bear Stearns, η οποία βρισκόταν στα πρόθυρα της κατάρρευσης κατά τη διάρκεια της κρίσης των στεγαστικών δανείων τον Μάρτιο του 2008, παρεμβαίνουν για να αποφύγουν μεγαλύτερη οικονομική ζημία. – Ωστόσο, αυτό με τη σειρά του ωφελεί τα πολύ μεγάλα ιδρύματα που δραστηριοποιούνται σε όλη την Ευρώπη ή ακόμη και παγκοσμίως. Διότι – η στήριξη μιας συστημικής τράπεζας ισοδυναμεί με σιωπηρή επιδότηση και – οδηγεί σε στρέβλωση του ανταγωνισμού εις βάρος των μικρότερων ή σταθερά χρηματοδοτούμενων ιδρυμάτων. Επιπλέον, – η συστημική τράπεζα μπορεί να ελπίζει σε μεγαλύτερη εμπιστοσύνη, επειδή οι πελάτες αναμένουν μια διάσωση σε περίπτωση κρίσης. Η τράπεζα – ως εκ τούτου – λαμβάνει επίσης πολλές καταθέσεις από επενδυτές, γεγονός που μειώνει το κόστος αναχρηματοδότησής της. Επιπλέον, εδώ ανακύπτει το ήδη αναφερθέν πρόβλημα του ηθικού κινδύνου- η συστημική τράπεζα γίνεται λιγότερο προσεκτική στην επιχειρηματική της πολιτική, όταν έχει επίγνωση της βοήθειας του κράτους – ακριβέστερα: των φορολογουμένων -. – Έχουν γίνει πολλές σκέψεις για την αντιμετώπιση αυτών των διαδικασιών. Στο επίκεντρο βρίσκεται η πρόταση οι αρχές να διαχωρίσουν γρήγορα και ομαλά τα τμήματα εκείνα που είναι ζωτικής σημασίας για το χρηματοπιστωτικό σύστημα – και εδώ πάνω απ’ όλα τις υποχρεώσεις των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων μεταξύ τους που απορρέουν από τις εμπορικές συναλλαγές ή μέσω πιστωτικών γραμμών – και να τα μεταφέρουν σε μια νέα οντότητα. Το υπόλοιπο ίδρυμα θα μπορούσε τότε να περιέλθει σε κατάσταση αφερεγγυότητας. – Επιπλέον, απαιτήθηκε ότι ένα ίδρυμα πρέπει να πληροί αυξανόμενες απαιτήσεις για ίδια κεφάλαια και αποθέματα ρευστότητας καθώς αυξάνεται το μέγεθός του. Αυτό σημαίνει ότι οι αυξήσεις των κερδών λόγω του αυξανόμενου μεγέθους ή της παγκόσμιας διασύνδεσης (οικονομία της κλίμακας, οικονομία της πολυπλοκότητας) αναπόφευκτα αντισταθμίζονται από εποπτικά μειονεκτήματα (αντιοικονομία). – Βλέπε μηχανισμός εξυγίανσης, ενοποιημένος, τραπεζική εποπτεία, ευρωπαϊκή, τραπεζική διάσωση, αντίστροφη, νόμος για την τραπεζική διάσωση, τραπεζική διαλογή, τραπεζική διαθήκη, χρεοκοπία της Bear Stearns, ομάδες διαχείρισης κρίσεων, συρρίκνωση, κατά περίπτωση απόφαση, εμπιστοσύνη στο μέγεθος, μεγαλομανία, ελάχιστες απαιτήσεις για το σχεδιασμό των σχεδίων ανάκαμψης, ηθικός κίνδυνος, επαρχιακές τράπεζες, διάσωση, κίνδυνος, συστημικός, ολιγοπώλιο Sifi, ταμείο σταθερότητας, ευρωπαϊκό, Τίνα, αρχή “too big to save”, εισφορά επί των περιουσιακών στοιχείων, εμπιστοσύνη, αναγκαστικό μετατρέψιμο ομόλογο. – Πρβλ. Έκθεση για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα 2012, σ. 98 (συνεχιζόμενοι κίνδυνοι από την κατάρρευση των παγκοσμίως δικτυωμένων ιδρυμάτων).

Προσοχή: Η οικονομική εγκυκλοπαίδεια προστατεύεται από πνευματικά δικαιώματα και μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο για ιδιωτικούς σκοπούς χωρίς ρητή συγκατάθεση!
Καθηγητής Πανεπιστημίου Dr. Gerhard Merk, Dipl.rer.pol., Dipl.rer.oec.
Καθηγητής Dr. Eckehard Krah, Dipl.rer.pol.
Διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου: info@jung-stilling-gesellschaft.de
https://de.wikipedia.org/wiki/Gerhard_Ernst_Merk
https://www.jung-stilling-gesellschaft.de/merk/
https://www.gerhardmerk.de/